Giles Colborne umieścił niedawno prezentację opisującą proces pracy nad designem wywołującym u użytkowników uczucie zachwytu. Rzecz tu wcale nie o modnych trendach w projektowaniu czy grafice, lecz o nagradzaniu oczekiwania i pomaganiu użytkownikom. Całkiem lekka i przyjemna prezentacja.

Wg mnie taką główną stratą jest pytanie “O czym ja zapomniałe(a)m!?”. Dobry interfejs jest zjawisko wieloczynnikowym, o jednym czynniku nie przypomnisz na czas — przyjdzie całość robić od nowa. Jednym z takich “osiągnięć” może być przykład — narysowany został projekt strony głównej, przemyślany co do szczegóły, i wszystko byłoby OK, gdyby nie fakt, że zapomniano zarezerwować obszaru dla wyszukiwarki i banera typu scyscraper. Voilà — cały dzień pracy zmarnowany. Błąd w 10-cio sekundowych rozważaniach sprowadził całą pracę do wstydliwie dużej straty czasu.

Najprościej wyzbyć się takich strat można poprzez ZAPISYWANIE. Przed tym jak zabrać się do układania klocków interfejsu trzeba sporządzić listę jego obiektów. Prawdopodobieństwo po takiej czynności zmaleje o rząd. Jeżeli, zamiast rozglądania i konsultowania z kolegami z-za biurka nowego projektu, sprawdzić go wg listy kontrolnej — szybkość weryfikacji również wzrośnie o rząd. Gdyby zapisać (oczywiście przed początkiem projektowania interfejsu) oczekiwania z zakresu ergonomii, co będzie stanowić raptem nie więcej niż akapit, nigdy o nich nie zapomnisz w trakcie pracy, co też oznacza bezpośrednie przełożenie na spełnienie ich (w miarę możliwości).

Zapisywanie wszystkiego nie jest jedynym sposobem rozwiązania. Jeżeli nie umiesz szybko pisać — może się okazać, że efektywność nawet spadnie. Najważniejsze, aby zbudować swoją pracę tak, aby pytanie typu “O czym zapomniano?” w ogóle nie świeciło w głowie. Ja się jednak będę trzymać notowania — szczególnie popełnionych błędów. Nie przecież lepszej gwarancji, że ich znowu nie poczynię…

Dzień, w którym dodano coś dobrego, nie ulepszając złego — to zmarnowany dzień.

W ten oto sposób podczas pracy, przede wszystkim, trzeba myśleć o tym jak ulepszyć produkt, a nie o tym, jak go zrobić dobrym. Do końca on nigdy nie będzie dobry, lecz jeżeli będziemy mieć do tego taki stosunek, jak do niegotowego produktu, zawsze będzie coś do poprawy, tym samym wcześniej nasz produkt będzie mógł zostać dostatecznie dobrym aby pokazać go oczom użytkowników.

Projektancie — miej pesymistyczny stosunek do pracy!

Rzecz jasna, że za X czasu od release’u kolejnej wersji strony czy aplikacji, nad którą właśnie pracujemy, będzie się wydawać, że jest to twór ubogi, jakiś mało funkcjonalny. Nowa wersja przecież będzie lepsza! A skoro nowa będzie lepsza, to znaczy że obecna jest taka sobie, o ile zła w ogóle.

Dlatego optymizm w pracy nad produktem jest wyraźnie zbędny i szkodliwy. Jeżeli Tobie coś się teraz podoba, nad czym pracujesz, to wyraźnie kłamiesz sobie prosto w oczy (jeżeli jest inaczej — osiągnięto poziom mistrza Fu). To samooszukiwanie jest bardzo niebezpieczne, gdyż powstrzymuje przed poszukiwaniem lepszych rozwiązań.

Wszystko niedostatecznie dobre  jest złe. Ponieważ ulepszyć można wszystko, wszystko jest złe.

Dlatego pesymizm jest wierną i sprawdzoną dźwignią profesjonalnego wzrostu, a znaczy że jakości naszego designu. Trzeba się tylko przyznać do tego, że wszystko co robimy, można jeszcze ulepszyć. Przydaje się też tabliczka w pracy z napisem “Można to zrobić jeszcze lepiej”. Może i nie jest to zbyt przyjemne, ale jakość wykonywanej pracy podnosi.

Po pierwsze — vivat efektywność. Jest to główny czynnik oceniany w już gotowych istniejących produktach.
W przypadku odtwarzaczy wideo efektywność zmierzyć nie jest łatwo, a same kryteria efektywności są dosyć subiektywne. Myślę, że jest sens ją oceniać wg aktywności wykorzystania podstawowych funkcjonalności odtwarzacza. Na przykład, jeżeli jest to player w serwisie społecznościowym, to należy go oceniać wg liczby osób, która współdzieli dane wideo w internecie czy tymże serwisie .

Po drugie — szybkość działania. Szybkość, czy prędkość, jak już użytkownik to sobie nazwie, ocenić jest prościej, o ile wymagane narzędzia są wbudowane do badanego playera.

Po trzecie — zdolność uczenia i zachowania wiedzy po dłuższej przerwie w użyciu (tzw. learnability). Ten czynnik jest również subiektywny i zmierzyć go można jedynie w sterylnych warunkach w laboratorium, co nie jest niemożliwe, chociaż wymaga czasu.

Ponieważ w następnym artykule zamierzam zaprojektować player wideo, nie taki wypasiony trójwymiarowy umieszczony w elektrodynamicznej czasoprzestrzeni, tylko taki zwykły, dla ludzi, stąd wybrałem do zbadanie najpopularniejsze projekty — od Youtube-a i Vimeo. Szczególni mi serce leży do experience testu Youtube-owego, ze względu na jego kontrowersyjny redesign ostatnimi czasy.

Postaram się wyróżnić ich plusy i minusy.

YouTube

Odtwarzacz tego serwisu ciągle się zmienia, przechodzi metamorfozy jednym słówem. Właśnie przez to postanowiłem go wziąć pod lupę.

Plusy:

• Możliwość zmiany rozdzielczości wideo.
• Zmiana głośności w jedno kliknięcie
• Wyciszenie jednym kliknięciem.
• Bardzo fajna i intuicyjna ikonka powiększenia na full screen.
• Wygodne przewijanie wideo.
• Po kliknięciu prawym przyciskiem myszki (PPM) można skopiować kod html, a także zobaczyć szczegóły wideo.
• Po kliknięciu na odtwarzany ekran wideo zatrzymujemy i wznawiamy odtwarzanie.

Minusy:

• Sporo funkcjonalności jest schowana pod prawym przyciskiem myszy. Podejrzewam, że spora część użytkowników może się o tym dowiedzieć czytając ten wpis.
• Regulator głośności w spornym miejscu (co ciekawe, sporo osób uważa, że sama funkcjonalność się poprawiła, tylko położenie się pogorszyło).
• Strzałka po prawej niejasną funkcją.
• Cały pasek funkcjonalności zajmuje kosztowną przestrzeń.
• Podczas odtwarzania pasek z postępem zmniejsza się do denerwujących wymiarów.
• Maksymalizacja poprzez dwuklik wywołuje często pauzę i ponownę odtworzenie.
• Interfejs sporo różni się od innych playerów  w tym desktopowych.

Vimeo

Odtwarzacz tego serwisu pozostaje bez zmian już bardzo długo. Uważam, że jest to uzasadnione, gdyż zmieniać w nim nie ma za bardzo co.

Plusy:

• Użytkownicy telewizorów czują się “lepiej” oglądając wideo w tym playerze dzięki ikonografii.
• Zmiana głośności w jeden klik.
• Intuicyjna i poprawnie działająca maksymalizacja.
• Najważniejsze elementy sterowania są dobrych wymiarów.
• Podczas odtwarzania interfejs bardzo taktycznie znika.
• Interfejs podobny do klasycznych odtwarzaczy.

Minusy:

• Aby obejrzeć wideo w HD obowiązkowo trzeba przejść na stronę vimeo.
• Nie można przewinąć wideo do odpowiedniej chwili, dopóki wideo nie załadowało się do tego momentu.

Widać, że sporo błędów wynika z funkcjonalności i na odwrót. Wynik tego krótkiego wieczornego przeglądu, trochę gruboskórnego i subiektywnego, będzie podstawą do dalszej pracy nad interfejsem playera. Na etapie opracowania prototypu należy unikać minusów istniejących interfejsów referencyjnych, starając się włączyć maksimum plusów w ten sposób optymalizując docelowy wynik. Oczywiście, po drodze nie wolno zgubić effektywności użycia i ogólne pozytywne wrażenie. Wkrótce, mam nadzieję, przedstawię prototyp odtwarzacza wideo.

Chwilę temu odwiedzając YouTube, zauważyłem,  że jedna z najczęściej używanych funkcji playera video — regulacja głośności — została przeniesiona z prawej strony na lewą (patrz niżej).

Czy to specjalnie projektanci z Ameryki dostosowali najpopularniejszy video-kontener do swojej leworęczności czy po prostu taki jest nowy trend zgodnie z jakimiś badaniami? Niestety nie wiem, i tym bardziej użytkownicy przyzwyczajeni do poniższych rozwiązań też nie będą wiedzieć. Czy taka zmiana jest na prawdę użyteczna? Nie wierzę…

[Show as slideshow]

[View with PicLens]

Jeżeli ktoś znajdzie temu uzasadnienie i zechce się w komentarzach podzielić — będę wdzięczny.

[UPDATE] Tak, może być jeszcze gorze. Dopiero co miliony użytkowników zdążyli ponarzekać, projektanci z Google Inc./Youtube dalej testują na królikach reakcję kolejnej zmiany (thx za informację artemida) Poniżej screenshot.